این بخش چه میگوید؟
ادامهٔ فصل معافیتها (مواد ۱۳۸ تا ۱۴۶). این بخش معافیتهای نهادهای دینی و خیریه، صادرات، فرش دستباف، بورس و بازار سرمایه، سود سپردهٔ بانکی و … را میآورد.
| موضوع | حکم |
|---|---|
| نهادهای دینی، وقفی، خیریه، هلال احمر، احزاب و انجمنها (ماده ۱۳۹) | معاف |
| صادرات خدمات و کالای غیرنفتی و کشاورزی (ماده ۱۴۱) | ۱۰۰٪ نرخ صفر (مواد خام ۲۰٪) |
| فرش دستباف و صنایع دستی (ماده ۱۴۲) | معاف |
| نقل و انتقال سهام در بورس (ماده ۱۴۳ مکرر) | ۰٫۵٪ ارزش فروش، مقطوع |
| نقل و انتقال سهام و سهمالشرکه (خارج از بورس، تبصرهٔ ۱ ماده ۱۴۳) | ۴٪ ارزش اسمی، مقطوع |
| سود سپردهٔ بانکی و اوراق مشارکت (ماده ۱۴۵) | معاف |
معافیتهای این فصل هم در عمل «نرخ صفر» حساب میشوند و شرطشان ارائهٔ اظهارنامه و دفاتر یا مدارک است (ماده ۱۴۶ مکرر).
حذف شد.
ماده ۱۳۸ مکرر- اشخاصی که آورده نقدی برای تأمین مالی پروژه- طرح و سرمایه در گردش بنگاههای تولیدی را در قالب عقود مشارکتی فراهم نمایند معادل حداقل سود مورد انتظار عقود مشارکتی مصوب شورای پول و اعتبار از پرداخت مالیات بر درآمد معاف میشوند و برای پرداختکننده سود معادل سود پرداختی مذکور به عنوان هزینهٔ قابل قبول مالیاتی تلقی میشود.
تبصره ۱- استفادهکننده از معافیت موضوع این ماده تا دو سال نمیتواند آورده نقدی را از بنگاه تولیدی خارج کند. در صورت کاهش آورده نقدی به میزان ارزش روز معافیت استفادهشده مالیات سال خروج آورده نقدی اضافه میشود.
تبصره ۲- تشخیص تحقق بهکارگیری آورده نقدی برای تأمین مالی پروژه- طرح یا سرمایه در گردش با اداره امور مالیاتی حوزهٔ مربوط است.
به زبان ساده
ماده ۱۳۸ مکرر: کسی که پول نقد برای تأمین مالی پروژه، طرح یا سرمایهٔ در گردش بنگاه تولیدی در قالب عقود مشارکتی بدهد، معادل حداقل سود مورد انتظار عقود مشارکتی مصوب شورای پول و اعتبار از مالیات بر درآمد معاف است. پرداختکنندهٔ سود (بنگاه) هم همان مبلغ را هزینهٔ قابل قبول حساب میکند.
- تا دو سال نباید آورده نقدی را از بنگاه بیرون ببرد؛ در صورت کاهش آورده، ارزش روز معافیت استفادهشده به مالیات سال خروج اضافه میشود؛
- تشخیص اینکه آورده واقعاً برای همان پروژه یا سرمایه در گردش به کار رفته با اداره امور مالیاتی حوزهٔ مربوط است.
الف- موقوفات، نذورات، پذیره، کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی آستان قدس رضوی، آستان حضرت عبدالعظیم الحسنی (ع)، آستانهٔ حضرت معصومه (س)، آستان حضرت احمد ابن موسی (ع) شاهچراغ، آستان مقدس حضرت امام خمینی (ره)، مساجد، حسینیهها، تکایا و سایر بقاع متبرکه از پرداخت مالیات معاف است. تشخیص سایر بقاع متبرکه به عهدهٔ سازمان اوقاف و امور خیریه میباشد.
ب- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران از پرداخت مالیات معاف است.
ج- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی صندوقهای پسانداز بازنشستگی و سازمان بیمه خدمات درمانی و سازمان تأمین اجتماعی و صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستائیان و عشایر و همچنین حق بیمه و حق بازنشستگی سهم کارکنان و کارفرما و جریمههای دریافتی مربوط توسط آنها از پرداخت مالیات معاف است.
د- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی مدارس علوم اسلامی از پرداخت مالیات معاف است. تشخیص مدارس علوم اسلامی با شورای مدیریت حوزهٔ علمیهٔ قم میباشد.
هـ- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی نهادهای انقلاب اسلامی از پرداخت مالیات معاف است. تشخیص نهادهای انقلاب اسلامی با هیأت وزیران میباشد.
و- آن قسمت از درآمد صندوق عمران موقوفات کشور که به مصرف عمران موقوفات برسد از پرداخت مالیات معاف است.
ز- درآمد اشخاص از محل وجوه بریه ولی فقیه، خمس و زکات از پرداخت مالیات معاف است.
ح- آن قسمت از درآمد موقوفات عام که طبق موازین شرعی به مصرف اموری از قبیل تبلیغات اسلامی، تحقیقات فرهنگی، علمی، دینی، فنی، اختراعات، اکتشافات، تعلیم و تربیت، بهداشت و درمان، بنا و تعمیر و نگهداری مساجد و مصلاها و حوزههای علمیه و مدارس علوم اسلامی و مدارس و دانشگاههای دولتی، مراسم تعزیه و اطعام، تعمیر آثار باستانی، امور عمرانی و آبادانی، هزینه یا وام تحصیلی دانشآموزان و دانشجویان، کمک به مستضعفان و آسیبدیدگان حوادث ناشی از سیل، زلزله، آتشسوزی، جنگ و حوادث غیرمترقبهٔ دیگر برسد مشروط بر این که درآمد و هزینههای مزبور به تأیید سازمان اوقاف و امور خیریه رسیده باشد و همچنین ساخت، تعمیر و نگهداری مراکز نگهداری کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست در گروههای سنی و جنسی مختلف، مراکز نگهداری و مراقبت سالمندان، کارگاههای حرفهآموزی و اشتغال مصدومان ضایعهٔ نخاعی، معلولان جسمی و حرکتی، زنان سرپرست خانوار و دختران خودسرپرست، مراکز آموزش، توانبخشی و حرفهآموزی معلولان ذهنی و کودکان نابینا، کمبینا، کمشنوا و ناشنوا و سایر مراکز و اماکنی که بتوانند در خدمت مددجویان سازمانهای حمایتی بهزیستی کشور قرار گیرند از پرداخت مالیات معاف است.
تبصره- مفاصاحسابهایی که توسط شعب تحقیق موضوع ماده (۱۴) قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه مصوب ۱۳۶۳/۱۰/۲ صادر شده یا میشود اگر در مهلت مقرر مربوط به تسلیم اظهارنامه به سازمان امور مالیاتی کشور ارائه شود برای برخورداری از هرگونه معافیت مالیاتی مقرر در این قانون یا سایر قوانین به منزلهٔ اظهارنامهٔ مالیاتی مؤدی تلقی میشود. همچنین در مورد سالهای قبل از ابلاغ این قانون در صورتی که مفاصاحساب مربوط تا پایان سال ۱۳۹۴ به سازمان امور مالیاتی ارائه شود به منزلهٔ اظهارنامهٔ مالیاتی خواهد بود.
ط- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی مؤسسات خیریه و عامالمنفعه که به ثبت رسیدهاند، مشروط بر آن که به موجب اساسنامهٔ آنها صرف امور مذکور در بند (ح) این ماده شود و سازمان امور مالیاتی کشور بر درآمد و هزینهٔ آنها نظارت کند از پرداخت مالیات معاف است.
تبصره- کمکهای نقدی و غیرنقدی که در هر سال مالی به مصرف نرسیده باشد بدون تعلق مالیات به سال مالی بعد منتقل میگردد.
ی- کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی و همچنین حق عضویت اعضاء مجامع حرفهای، احزاب و انجمنها و تشکلهای غیردولتی که دارای مجوز از مراجع ذیربط باشند و وجوهی که به موجب قانون و مقررات مربوط از درآمد یا حقالزحمهٔ اعضاء آنها کسر و به حساب مجامع مزبور واریز میشود از پرداخت مالیات معاف است.
ک- موقوفات و کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی انجمنها و هیأتهای مذهبی مربوط به اقلیتهای دینی مذکور در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مشروط بر این که رسمیت آنها به تصویب وزارت کشور برسد، از پرداخت مالیات معاف است.
ل- فعالیتهای انتشاراتی و مطبوعاتی و قرآنی دارای مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و دستگاههای ذیربط فرهنگی و هنری که به موجب مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام میشوند، از پرداخت مالیات معاف است.
تبصره ۱- وجوهی که از فعالیتهای غیرانتفاعی و به منظور پیشبرد اهداف و وظایف اشخاص موضوع این ماده از راه برگزاری دورههای آموزشی، سمینارها، نشر کتاب و نشریههای دورهای و در چارچوب اساسنامهٔ آنها تحصیل میشود و سازمان امور مالیاتی کشور بر درآمد و هزینهٔ آنها نظارت میکند از پرداخت مالیات معاف است.
تبصره ۲- حکم تبصرهٔ (۲) ماده (۲) این قانون در مورد درآمد مشمول مالیات اشخاص موضوع این ماده جاری میباشد.
تبصره ۳- آییننامهٔ اجرایی موضوع این ماده به وسیلهٔ سازمان امور مالیاتی کشور تهیه و با پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
تبصره ۴- مفاد این ماده در مواردی که از طرف حضرت امام خمینی (ره) یا مقام معظم رهبری دارای مجوز میباشند بر اساس نظر مقام معظم رهبری انجام گیرد.
تبصره ۵- درآمدها و عایدی حاصل از موقوفات و کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی اشخاص موضوع بندهای (ط) و (ک) از پرداخت مالیات معاف میباشد. این حکم شامل درآمد شرکتهای زیرمجموعهٔ اشخاص مذکور نخواهد بود.
به زبان ساده
ماده ۱۳۹ فهرست معافیتهای نهادهای دینی، وقفی، خیریه و مدنی را در بندهای حرفی میآورد:
- الف: موقوفات، نذورات، پذیره، کمکها و هدایای آستان قدس رضوی، آستان حضرت عبدالعظیم، آستانهٔ حضرت معصومه، آستان شاهچراغ، آستان مقدس امام خمینی (ره)، مساجد، حسینیهها، تکایا و سایر بقاع متبرکه (تشخیص با سازمان اوقاف)؛
- ب: کمکها و هدایای جمعیت هلال احمر؛
- ج: کمکها و هدایای صندوقهای پسانداز بازنشستگی، سازمان بیمه خدمات درمانی، سازمان تأمین اجتماعی و صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر، بهعلاوهٔ حق بیمه و حق بازنشستگی سهم کارکنان و کارفرما و جریمههای دریافتی مربوط؛
- د: کمکها و هدایای مدارس علوم اسلامی (تشخیص با شورای مدیریت حوزهٔ علمیهٔ قم)؛
- هـ: کمکها و هدایای نهادهای انقلاب اسلامی (تشخیص با هیأت وزیران)؛
- و: درآمد صندوق عمران موقوفات که صرف عمران موقوفات شود؛
- ز: درآمد از محل وجوه بریه ولی فقیه، خمس و زکات؛
- ح: بخشی از درآمد موقوفات عام که طبق موازین شرعی صرف اموری مثل تبلیغات اسلامی، تحقیقات، تعلیم و تربیت، بهداشت و درمان، مساجد و حوزهها، مراسم تعزیه و اطعام، آثار باستانی، عمران، وام تحصیلی، کمک به مستضعفان و آسیبدیدگان حوادث، و مراکز بهزیستی (نگهداری کودکان بیسرپرست، سالمندان، معلولان و مانند آن) شود، به شرط تأیید سازمان اوقاف؛ مفاصاحساب شعب تحقیق اوقاف اگر در مهلت اظهارنامه ارائه شود، به منزلهٔ اظهارنامه مالیاتی است؛
- ط: کمکها و هدایای مؤسسات خیریه و عامالمنفعهٔ ثبتشده که طبق اساسنامه صرف امور بند «ح» شود و سازمان مالیاتی بر آن نظارت کند. کمکی که در سال مالی مصرف نشود بدون مالیات به سال بعد منتقل میشود؛
- ی: کمکها، هدایا و حق عضویت مجامع حرفهای، احزاب، انجمنها و تشکلهای غیردولتی دارای مجوز؛
- ک: موقوفات و کمکهای انجمنها و هیأتهای مذهبی اقلیتهای دینی شناختهشده در قانون اساسی (با تصویب رسمیت آنها توسط وزارت کشور)؛
- ل: فعالیتهای انتشاراتی، مطبوعاتی و قرآنی دارای مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد و دستگاههای فرهنگی و هنری؛ درآمد فعالیتهای آموزشی و انتشاراتی غیرانتفاعی همین اشخاص (دوره، سمینار، نشر کتاب و نشریه) هم معاف است.
حذف شد.
صددرصد (۱۰۰٪) درآمد حاصل از صادرات خدمات و کالاهای غیرنفتی و محصولات بخش کشاورزی و بیست درصد (۲۰٪) درآمد حاصل از صادرات مواد خام مشمول مالیات با نرخ صفر میگردد. فهرست مواد خام و کالاهای نفتی به پیشنهاد مشترک وزارتخانههای امور اقتصادی و دارایی، صنعت، معدن و تجارت و نفت و اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی به تصویب هیأت وزیران میرسد.
تبصره ۱- درآمد حاصل از صادرات کالاهای مختلف که به صورت عبوری (ترانزیت) به ایران وارد میشوند و بدون تغییر در ماهیت یا با انجام کاری بر روی آن صادر میشوند مشمول مالیات با نرخ صفر میگردد.
تبصره ۲- مفاد این ماده پس از اتمام دورهٔ اجرای قانون برنامهٔ پنجسالهٔ پنجم توسعهٔ جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۸۹/۱۰/۱۵ لازمالاجراء میشود.
به زبان ساده
درآمد صادرات مالیات با نرخ صفر دارد:
- ۱۰۰٪ درآمد صادرات خدمات، کالاهای غیرنفتی و محصولات کشاورزی؛
- ۲۰٪ درآمد صادرات مواد خام (فهرست مواد خام و کالاهای نفتی را هیأت وزیران تصویب میکند)؛
- درآمد صادرات کالاهای ترانزیتی که به ایران وارد و بدون تغییر ماهیت (یا با انجام کاری روی آن) صادر میشوند هم نرخ صفر دارد.
طبق تبصرهٔ ۲، این ماده پس از پایان دورهٔ برنامهٔ پنجسالهٔ پنجم توسعه (مصوب ۱۳۸۹/۱۰/۱۵) لازمالاجرا میشود.
درآمد کارگاههای فرش دستباف و صنایع دستی و شرکتهای تعاونی و اتحادیههای تولیدی مربوطه از پرداخت مالیات معاف است.
به زبان ساده
درآمد کارگاههای فرش دستباف و صنایع دستی و تعاونیها و اتحادیههای تولیدی مربوط به آنها معاف است.
معادل ده درصد (۱۰٪) از مالیات بر درآمد حاصل از فروش کالاهایی که در بورسهای کالایی پذیرفته شده و به فروش میرسد و ده درصد (۱۰٪) از مالیات بر درآمد شرکتهایی که سهام آنها برای معامله در بورسهای داخلی یا خارجی پذیرفته میشود و پنج درصد (۵٪) از مالیات بر درآمد شرکتهایی که سهام آنها برای معامله در بازار خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته میشود از سال پذیرش تا سالی که از فهرست شرکتهای پذیرفتهشده در این بورسها یا بازارها حذف نشدهاند با تأیید سازمان بخشوده میشود. شرکتهایی که سهام آنها برای معامله در بورسهای داخلی یا خارجی یا بازارهای خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته شود در صورتی که در پایان دورهٔ مالی به تأیید سازمان حداقل بیست درصد (۲۰٪) سهام شناور آزاد داشته باشند معادل دو برابر معافیتهای فوق از بخشودگی مالیاتی برخوردار میشوند.
تبصره ۱- از هر نقل و انتقال سهام و سهمالشرکه و حق تقدم سهام و سهمالشرکهٔ شرکا در سایر شرکتها مالیات مقطوعی به میزان چهار درصد (۴٪) ارزش اسمی آنها وصول میشود. از این بابت وجه دیگری به عنوان مالیات بر درآمد نقل و انتقال فوق مطالبه نخواهد شد. انتقالدهندگان سهام و سهمالشرکه و حق تقدم سهام مکلفند قبل از انتقال مالیات متعلق را به حساب سازمان امور مالیاتی کشور واریز کنند.
ادارات ثبت یا دفاتر اسناد رسمی در موقع ثبت تغییرات یا تنظیم سند انتقال حسب مورد مکلفند گواهی پرداخت مالیات متعلق را اخذ و ضمیمهٔ پروندهٔ مربوط به ثبت یا انتقال کنند.
تبصره ۲- در شرکتهای سهامی پذیرفتهشده در بورس اندوختهٔ صرف سهام مشمول مالیات مقطوع به نرخ نیم درصد (۰/۵٪) خواهد بود و به این درآمد مالیات دیگری تعلق نمیگیرد. شرکتها مکلفاند تا پایان ماه بعد از تاریخ ثبت افزایش سرمایه آن را به حساب سازمان امور مالیاتی کشور واریز کنند.
ماده ۱۴۳ مکرر- از هر نقل و انتقال سهام و حق تقدم سهام شرکتها اعم از ایرانی و خارجی در بورسها یا بازارهای خارج از بورس دارای مجوز مالیات مقطوعی به میزان نیم درصد (۰/۵٪) ارزش فروش سهام و حق تقدم سهام وصول خواهد شد و از این بابت وجه دیگری به عنوان مالیات بر درآمد نقل و انتقال سهام و حق تقدم سهام و مالیات بر ارزش افزوده خرید و فروش مطالبه نخواهد شد. کارگزاران بورسها و بازارهای خارج از بورس مکلفند مالیات یادشده را به هنگام هر انتقال از انتقالدهنده وصول و به حساب تعیینشده از طرف سازمان امور مالیاتی کشور واریز نمایند و ظرف ده روز از تاریخ انتقال، رسید آن را به همراه فهرستی حاوی تعداد و مبلغ فروش سهام و حق تقدم مورد انتقال به اداره امور مالیاتی محل ارسال کنند.
تبصره ۱- تمامی درآمدهای صندوق سرمایهگذاری در چهارچوب این قانون و تمامی درآمدهای حاصل از سرمایهگذاری در اوراق بهادار موضوع بند (۲۴) ماده (۱) قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران درآمدهای حاصل از نقل و انتقال این اوراق یا درآمدهای حاصل از صدور و ابطال آنها از پرداخت مالیات بر درآمد و مالیات بر ارزش افزوده موضوع قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب ۱۳۸۷/۳/۲ معاف میباشد و از بابت نقل و انتقال آنها و صدور و ابطال اوراق بهادار یادشده مالیاتی مطالبه نخواهد شد.
تبصره ۲- سود و کارمزد پرداختی یا تخصیصی اوراق بهادار موضوع تبصرهٔ (۱) این ماده به استثناء سود سهام و سهمالشرکهٔ شرکتها و سود گواهیهای سرمایهگذاری صندوقها، مشروط به ثبت اوراق بهادار یادشده نزد سازمان جزء هزینههای قابل قبول برای تشخیص درآمد مشمول مالیات ناشر این اوراق بهادار محسوب میشود.
تبصره ۳- در صورتی که هر شخص حقیقی یا حقوقی مقیم ایران که سهامدار شرکت پذیرفتهشده در بورس یا بازار خارج از بورس سهام یا حق تقدم خود را در بورسها یا بازارهای خارج از بورس خارجی بفروشد، از این بابت هیچگونه مالیاتی در ایران دریافت نخواهد شد.
تبصره ۴- صندوق سرمایهگذاری مجاز به هیچگونه فعالیت اقتصادی دیگری خارج از مجوزهای صادره از سوی سازمان نمیباشد.
تبصره ۵- نقل و انتقال اوراق بهادار بازارگردانی بازارگردانان دارای مجوز از سازمان بورس و اوراق بهادار در بورس و فرابورس از پرداخت مالیات مقطوع نیم درصد (۰/۵٪) این ماده معاف است.
به زبان ساده
بخشودگی مالیات شرکتهای بورسی:
- ۱۰٪ مالیات درآمد فروش کالای پذیرفتهشده در بورس کالا؛
- ۱۰٪ مالیات شرکتهایی که سهامشان در بورسهای داخلی یا خارجی پذیرفته شده؛
- ۵٪ مالیات شرکتهایی که سهامشان در بازار خارج از بورس (فرابورس) داخلی یا خارجی پذیرفته شده؛
از سال پذیرش تا زمانی که از فهرست حذف نشدهاند، با تأیید سازمان. اگر در پایان دورهٔ مالی حداقل ۲۰٪ سهام شناور آزاد داشته باشند، دو برابر این بخشودگی را میگیرند.
نقل و انتقال سهام:
- در شرکتهای غیربورسی، از هر نقل و انتقال سهام، سهمالشرکه و حق تقدم مالیات مقطوع ۴٪ ارزش اسمی گرفته میشود (نه مالیات درآمد نقل و انتقال). انتقالدهنده قبل از انتقال آن را واریز میکند و ثبت یا دفتر اسناد رسمی باید گواهی پرداخت را بگیرد؛
- اندوختهٔ صرف سهام در شرکتهای بورسی ۰٫۵٪ مقطوع مالیات دارد و تا پایان ماه بعد از ثبت افزایش سرمایه واریز میشود.
ماده ۱۴۳ مکرر (بورس): از هر نقل و انتقال سهام و حق تقدم در بورسها و بازارهای خارج از بورس دارای مجوز، مالیات مقطوع ۰٫۵٪ ارزش فروش از فروشنده گرفته میشود و مالیات دیگری (نه درآمد نقل و انتقال و نه ارزش افزوده) دریافت نمیشود. کارگزار آن را وصول و واریز میکند و ظرف ده روز رسید و فهرست را به اداره مالیاتی میفرستد.
- صندوقهای سرمایهگذاری و اوراق بهادار موضوع بند ۲۴ ماده ۱ قانون بازار اوراق بهادار از مالیات بر درآمد و ارزش افزوده معاف هستند؛
- سود و کارمزد اوراق بهادار (جز سود سهام و گواهی سرمایهگذاری صندوقها) هزینهٔ قابل قبول ناشر است؛
- فروش سهام یا حق تقدم شرکتهای پذیرفتهشده در بورسهای خارجی توسط مقیم ایران مالیاتی در ایران ندارد؛
- صندوق سرمایهگذاری جز مجوزهایش نباید فعالیت اقتصادی دیگر کند؛
- نقل و انتقال اوراق بازارگردانی از ۰٫۵٪ معاف است.
جهیزیهٔ منقول و مهریه اعم از منقول و غیرمنقول و جوایز علمی و بورسیههای تحصیلی و همچنین درآمدی که بابت حق اختراع یا حق اکتشاف عاید مخترعین و مکتشفین میگردد به طور کلی و نیز درآمد ناشی از فعالیتهای پژوهشی و تحقیقاتی مراکزی که دارای پروانهٔ تحقیق از وزارتخانههای ذیصلاح میباشند به مدت ده سال از تاریخ اجرای این اصلاحیه طبق ضوابط مقرر در آییننامهای که به پیشنهاد وزارتخانههای علوم، تحقیقات و فنآوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و امور اقتصادی و دارایی به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید از پرداخت مالیات معاف میباشد.
به زبان ساده
از مالیات معاف است:
- جهیزیهٔ منقول و مهریه (منقول و غیرمنقول)؛
- جوایز علمی و بورسیههای تحصیلی؛
- درآمد حق اختراع و حق اکتشاف؛
- درآمد فعالیتهای پژوهشی و تحقیقاتی مراکز دارای پروانهٔ تحقیق، بهمدت ده سال از تاریخ اجرای این اصلاحیه، طبق ضوابط آییننامه.
سود دریافتی به هر عنوان در موارد زیر از پرداخت مالیات معاف است:
۱- سود متعلق به سپردههای مربوط به کسور بازنشستگی و پسانداز کارمندان و کارگران نزد بانکهای ایرانی در حدود مقررات استخدامی مربوطه؛
۲- سود یا جوایز متعلق به حسابهای پسانداز و سپردههای مختلف نزد بانکهای ایرانی یا مؤسسات اعتباری غیربانکی مجاز. این معافیت شامل سپردههایی که بانکها یا مؤسسات اعتباری غیربانکی مجاز نزد هم میگذارند نخواهد بود؛
۳- جوایز متعلق به اوراق قرضهٔ دولتی و اسناد خزانه؛
۴- سود پرداختی بانکهای ایرانی به بانکهای خارج از ایران بابت اضافهبرداشت (اوردرافت) و سپردهٔ ثابت به شرط معامله متقابل؛
۵- سود و جوایز متعلق به اوراق مشارکت.
تبصره- در مواردی که در قانون مالیاتهای مستقیم به بانکها اشاره میشود، امتیازات، تسهیلات، ترجیحات و تکالیف ذکرشده شامل مؤسسات اعتباری غیربانکی که به موجب قانون یا با مجوز بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تأسیس شدهاند یا میشوند، صندوق ضمانت سرمایهگذاری صنایع کوچک، صندوق حمایت از تحقیقات و توسعه صنایع الکترونیک، صنایع دریایی و بیمه سرمایهگذاری فعالیتهای معدنی و صندوق حمایت از توسعه سرمایهگذاری در بخش کشاورزی نیز خواهد شد.
به زبان ساده
سود دریافتی در این موارد معاف است:
- سود سپردههای کسور بازنشستگی و پسانداز کارمندان و کارگران نزد بانکهای ایرانی؛
- سود یا جوایز حساب پسانداز و سپردههای مختلف نزد بانکهای ایرانی یا مؤسسات اعتباری غیربانکی مجاز (بهجز سپردههایی که خود بانکها و مؤسسات نزد هم میگذارند)؛
- جوایز اوراق قرضهٔ دولتی و اسناد خزانه؛
- سود پرداختی بانکهای ایرانی به بانکهای خارجی بابت اضافهبرداشت و سپردهٔ ثابت (به شرط معامله متقابل)؛
- سود و جوایز اوراق مشارکت.
طبق تبصره، هر جا قانون به بانکها امتیاز یا تکلیفی میدهد، مؤسسات اعتباری غیربانکی مجاز و چند صندوق حمایتی (ضمانت سرمایهگذاری صنایع کوچک، حمایت از تحقیقات و توسعه صنایع الکترونیک و دریایی، بیمه سرمایهگذاری فعالیتهای معدنی و حمایت از توسعه سرمایهگذاری در بخش کشاورزی) هم مشمولاند.
کلیهٔ معافیتهای مدتدار که به موجب قوانین مالیاتی و مقررات قبلی مقرر شده است با رعایت مقررات مربوط تا انقضاء مدت به قوت خود باقی است.
تبصره- مالیات سود متعلق به قبوض اقساطی اصلاحات ارضی کماکان بخشوده خواهد بود.
ماده ۱۴۶ مکرر- معافیتهای مذکور در مواد (۱۳۳)، (۱۳۴)، (۱۳۹) «به استثنای بندهای (الف)، (ب) و (ز) آن»، (۱۴۲)، (۱۴۳) و تبصرهٔ (۱) ذیل ماده (۱۴۳) مکرر به عنوان مالیات به نرخ صفر منظور میشود.
تبصره ۱- ارائهٔ اظهارنامهٔ مالیاتی، دفاتر و یا اسناد و مدارک موضوع ماده (۹۵) این قانون در موعد مقرر به ترتیبی که سازمان امور مالیاتی کشور اعلام مینماید به جز مورد بند (ح) ماده (۱۳۹) این قانون که مطابق ماده (۸۵) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۲) مصوب ۱۳۹۳/۱۲/۴ عمل میشود شرط برخورداری از نرخ صفر و هرگونه معافیت یا مشوق مالیاتی مندرج در این قانون و سایر قوانین میباشد و در صورت عدم ارائهٔ اظهارنامه، دفاتر و یا اسناد و مدارک مذکور مؤدی مطابق احکام و ضوابط این قانون مشمول مالیات، جریمه و مجازات مقرر در این قانون میشود. حکم این تبصره در خصوص مشمولان مواد (۱۴۴) و (۱۴۵) و بندهای (الف)، (ب) و (ز) ماده (۱۳۹) این قانون جاری نمیباشد. اجرای حکم این تبصره در خصوص اشخاص حقیقی مشمول ماده (۸۱) این قانون به صورت تدریجی و متناسب با ایجاد ظرفیتهای اجرائی اداری و حسب اعلام سازمان امور مالیاتی کشور خواهد بود.
تبصره ۲- معادل اعتبار مالیاتی محاسبهشده به نرخ صفر موضوع این ماده از محل اعتبار جمعیخرجی که همهساله در بودجهٔ سنواتی پیشبینی میشود به حساب اشخاص مذکور منظور میشود. اعتبارات موضوع این تبصره تخصیصیافته تلقی میشود و در صورتی که اعتبارات مورد نیاز در یک سال مالی بیشتر از مبلغ مصوب در قانون بودجهٔ کل کشور همان سال باشد مبلغ اعتبار جمعیخرجی یادشده و متقابلاً منابع مربوط با پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی تصویب هیأت وزیران و تصویب مجلس شورای اسلامی قابل افزایش است.
به زبان ساده
- معافیتهای مدتدار قدیمی طبق قوانین قبلی تا پایان مدتشان باقی میمانند؛ مالیات سود قبوض اقساطی اصلاحات ارضی هم کماکان بخشوده است؛
- ماده ۱۴۶ مکرر: معافیتهای مواد ۱۳۳، ۱۳۴، ۱۳۹ (بهجز بندهای الف، ب و ز)، ۱۴۲، ۱۴۳ و تبصرهٔ ۱ ذیل ۱۴۳ مکرر بهعنوان مالیات با نرخ صفر حساب میشوند؛
- شرط: ارائهٔ اظهارنامه، دفاتر یا اسناد و مدارک ماده ۹۵ در موعد مقرر (به ترتیبی که سازمان مالیاتی اعلام میکند). بدون آن، مؤدی مالیات و جریمه و مجازات قانون را میدهد. این شرط برای مواد ۱۴۴ و ۱۴۵ و بندهای الف، ب و ز ماده ۱۳۹ و (در مورد اشخاص حقیقی ماده ۸۱) بهصورت تدریجی اعمال میشود؛
- بند ح ماده ۱۳۹ طبق ماده ۸۵ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۲) (۱۳۹۳/۱۲/۴) رفتار میشود؛
- معادل اعتبار مالیاتی با نرخ صفر از محل اعتبار جمعیخرجی بودجهٔ سنواتی به حساب این اشخاص منظور میشود.